Vegvísir fjárlagarita

Vegvísir fjárlagarita Með lögum um opinber fjármál sem tóku gildi 1. janúar 2016 var heildstæð stefnumörkun í opinberum fjármálum til lengri og skemmri tíma lögfest. Fjárlagaferlið markar ramma um opinber fjármál, allt frá fjármálastefnu og fjármálaáætlun til fjárlagafrumvarps og samþykktra fjárlaga hvers árs

Skjöl og gögn fyrir árið 2024

Skjöl og gögn fyrir árið 2024 Fjáraukalög Fjáraukalög samþykkt 8. febrúar 2024Fylgirit með fjáraukalögum sem samþykkt voru 8. febrúar 2024Fjáraukalög samþykkt 23

Vegvísir fjárlagarita

Vegvísir fjárlagarita Með lögum um opinber fjármál sem tóku gildi 1. janúar 2016 var heildstæð stefnumörkun í opinberum fjármálum til lengri og skemmri tíma lögfest. Fjárlagaferlið markar ramma um opinber fjármál, allt frá fjármálastefnu og fjármálaáætlun til fjárlagafrumvarps og samþykktra fjárlaga hvers árs

Greinargerð

Fjármálaáætlun 2026-2030: Greinargerð

Greinargerðir ráðuneyta um málefnasvið og málaflokka

Greinargerðir ráðuneyta um málefnasvið og málaflokka

Greinargerð

Lagagreinar

Lagagreinar 1. gr. Fjárstreymi ríkissjóðs (A1-hluta) Árið 2025 er gert ráð fyrir að fjárreiður ríkissjóðs (A1-hluta) verði eins og tilgreint er í þessari grein, sbr

Almyrkvi á sólu

Almyrkvi á sólu verður síðdegis á miðvikudag. Hann hefst á Vestfjörðum og fer yfir Vestfirði, Vesturland og Reykjanesskaga. Deildarmyrkvi verður um allt land.

Samanburður við langtímaspá OECD (rammagrein)

Samanburður við langtímaspá OECD (rammagrein) Nýjasta langtímaspá Efnahags- og framfarastofnunarinnar (OECD) gefur áþekkar niðurstöður og sú sem hér er birt fyrir Ísland. Til ársins 2050 spáir stofnunin 2,5% hagvexti á Íslandi á ári hverju að jafnaði. Það er 0,2 prósentustigum minni árlegur hagvöxtur en gert er ráð fyrir í sviðsmynd án áfalla hér að framan, en sú sviðsmynd er betur samanburðarhæf við spá OECD

Lánshæfiseinkunn Íslands áfram A+, horfur jákvæðar

S&P Global Ratings birti skýrslu um lánshæfi Íslands. Birting skýrslunnar felur ekki í sér formlega ákvörðun um lánshæfismat. Lánshæfiseinkunn Íslands er áfram A+ með jákvæðum horfum.

Veiðigjöld

Veiðigjöld Samkvæmt lögum um veiðigjald leggur Fiskistofa veiðigjald á og renna tekjur af því í ríkissjóð. Skráðir eigendur íslenskra fiskiskipa sem stunda veiðar á nytjastofnum sjávar bera gjaldið. Veiðigjald er lagt á í þeim tilgangi að mæta kostnaði ríkisins við rannsóknir, stjórn, eftirlit og umsjón með fiskveiðum og fiskvinnslu og tryggja þjóðinni í heild hlutdeild í afkomu við veiðar á nytjastofnun sjávar

Sérstakur skattur á fjármálafyrirtæki

Sérstakur skattur á fjármálafyrirtæki Fjármálafyrirtæki sem hafa fengið starfsleyfi sem viðskiptabanki, sparisjóður eða lánafyrirtæki og aðrir þeir sem taka við innlánum greiða 0,376% af heildarskuldum samkvæmt skattframtali, umfram 50 milljarða kr. , í sérstakan skatt á fjármálafyrirtæki. Skatturinn er lagður á með það markmið að leiðarljósi að afla ríkinu tekna til að mæta þeim mikla kostnaði sem fallið hefur á ríkissjóð vegna hruns íslenska fjármálakerfisins og hins vegar að draga úr áhættusækni fjármálafyrirtækja vegna þeirrar kerfisáhættu með tilheyrandi kostnaði sem áhættusöm starfsemi þeirra getur haft í för með sér fyrir þjóðarbúið

Ábyrgðargjald launa

Ábyrgðargjald launa Um ábyrgð á greiðslu vangoldinna krafna launamanna við gjaldþrot vinnuveitanda gilda lög um Ábyrgðasjóð launa. Markmið laganna er að tryggja launamönnum og lífeyrissjóðum greiðslur vegna vangoldinna krafna þeirra við gjaldþrot vinnuveitanda eða þegar dánarbú hans er til opinberra skipta og erfingjar ábyrgjast ekki skuldbindingar. Ábyrgðasjóður launa ábyrgist greiðslu á kröfum um vangoldin laun, bætur vegna slita á ráðningarsamningi, orlof, bætur vegna vinnuslysa og lífeyrisiðgjöld í bú vinnuveitanda sem hefur staðfestu og rekur starfsemi hér á landi

Aðrir skattar og gjöld

Aðrir skattar og gjöld Í lögum nr. 88/1991, um aukatekjur ríkissjóðs er kveðið á um heimildir ríkisins til að leggja á gjöld fyrir ýmiskonar skjöl og gögn sem stofnanir ríkisins gefa út og veita borgurunum í mörgum tilvikum margbreytileg réttindi. Ákvæði laganna eru einföld og má segja að þau minni helst á gjaldskrár

Þjónustugjöld

Þjónustugjöld Hugtakið þjónustugjald hefur verið skilgreint þannig að það sé greiðsla, vanalega peningagreiðsla, sem tilteknir hópar einstaklinga og lögaðila verða að greiða hinu opinbera eða öðrum, sem hefur heimild til að taka við henni, fyrir sérgreint endurgjald (þjónustu) sem látið er í té og er greiðslunni ætlað að standa að hluta eða öllu leyti undir kostnaði við endurgjaldið. Þjónustugjöld eru ólík sköttum að því leyti að þeim er ætlað að standa undir kostnaði við tiltekna þjónustu sem er veitt gjaldanda en skattar eru lagðir á vegna almennrar tekjuöflunar ríkisins. Almennt er óheimilt að taka gjald fyrir afgreiðslu eða úrlausn stjórnvalda nema lög heimili slíkt sérstaklega

Endurgreiðsla virðisaukaskatts

Endurgreiðsla virðisaukaskatts Hér eru birtir valdir úrskurðir fjármálaráðuneytisins er varða endurgreiðslu virðisaukaskatts. Vélar iðnaðarmanna o. fl

Útvarpsgjald

Útvarpsgjald Útvarpsgjaldið, sem lagt er á við álagningu opinberra gjalda ár hvert, er lagt á einstaklinga 16-70 ára, sem eru með tekjuskattsstofn yfir tekjumörkum. Gjaldið er lagt á í fyrsta skipti við álagningu ári eftir að 16 ára aldri er náð. Undanþegnir greiðslu útvarpsgjalds eru elli- og örorkulífeyrisþegar sem dvelja á dvalar- og hjúkrunarheimilum og þeir sem eru 70 ára og eldri í lok tekjuársins

Útsvar

Útsvar Útsvar er einn af tekjustofnum sveitarfélaga og tekjur af því renna því ekki í ríkissjóð. Ríkisskattstjóri annast hins vegar álagningu og innheimtu útsvars. Útsvar er greitt í staðgreiðslu á tekjuári til bráðabirgða en launagreiðendur halda staðgreiðslunni eftir og skila í ríkissjóð

Stimpilgjald

Stimpilgjald Stimpilgjald af gjaldskyldu skjali sem kveður á um eignaryfirfærslur skipa yfir 5 brúttótonnum ákvarðast eftir því verði er fram kemur í kaupsamningi eða öðru skjali um eignaryfirfærslu, þó aldrei lægri fjárhæð en nemur áhvílandi veðskuldum. Í lögunum er jafnframt að finna undantekningar frá greiðslu stimpilgjalda og má m. a

Móttaka og stuðningur við nýja stjórnendur hjá ríkinu

Móttaka og stuðningur við nýja stjórnendur hjá ríkinu Í samræmi við aðgerðir í stjórnendastefnu ríkisins hefur verið þróað verklag fyrir móttöku og stuðning við nýja stjórnendur hjá ríkinu. Um er að ræða leiðbeinandi verklag sem nýtist ráðuneytum og öðrum sem taka á móti nýjum stjórnendum ríkisstofnana. Verklagið er í reglulegri endurskoðun og uppfærslu

Ráðningar stjórnenda hjá ríkinu

Ráðningar stjórnenda hjá ríkinu Í samræmi við aðgerðir í stjórnendastefnu ríkisins hefur verð útbúið samræmt verklag við ráðningar stjórnenda hjá ríkinu. Um er að ræða verklag sem nýtist ráðuneytum og öðrum sem hafa umsjón með ráðningum stjórnenda. Verklagið er í reglulegri endurskoðun og uppfærslu í takt við reynslu og árangur

Starfsumhverfi stjórnenda ríkisins

Hari Starfsumhverfi stjórnenda ríkisins Á undanförnum árum hefur markvisst verið unnið að umbótum á starfsumhverfi stjórnenda ríkisins. Markmið breytinganna er að efla stjórnun hjá ríkinu, styðja þau sem veljast til forystu til að ganga á undan með góðu fordæmi og eiga frumkvæði að betri og skilvirkari þjónustu við samfélagið. Ný heildstæð stjórnendastefna snýst um þá hæfni, þekkingu og eiginleika sem stjórnendur þurfa að bera til að geta sinnt skyldum sínum

Framlög til stjórnmálaflokka

Framlög til stjórnmálaflokka Í lögum um starfsemi stjórnmálasamtaka er að finna reglur um framlög ríkis og sveitarfélaga til stjórnmálastarfsemi samanber II. kafli laganna. Þar kemur fram að stjórnmálasamtök sem hafa fengið a

Barnabætur

Barnabætur Rétt til barnabóta eiga þeir sem bera hér á landi ótakmarkaða skattskyldu og hafa, í lok tekjuárs, á sínu framfæri börn sem eru yngri en 18 ára. Þeir sem bera hér á landi ótakmarkaða skattskyldu eru m. a

Skattur á heitt vatn

Skattur á heitt vatn Þeir aðilar sem selja heitt vatn á síðasta stigi viðskipta, þ. e. sölu til notenda, eru skyldir til að greiða sérstakan skatt af heitu vatni sem nemur 2% af smásöluverði

Skatturinn

Skatturinn Landið er eitt skatt- og tollumdæmi með einum ríkisskattstjóra og níu starfsstöðvum. Ríkisskattstjóri stýrir stofnun sem nefnist Skatturinn og hefur stofnunin með höndum heildarferli þjónustu, álagningar og innheimtu opinberra gjalda og annarra skatta og gjalda auk þess að annast skatt- og tolleftirlit. Tollgæsla Íslands undir stjórn tollgæslustjóra heyrir undir ríkisskattstjóra

Kæruleiðir, úrskurðir og ákvarðanir í skatta- og tollamálum

Kæruleiðir, úrskurðir og ákvarðanir í skatta- og tollamálum Í stjórnsýslulögum er kveðið á um heimild aðila stjórnsýslumáls til að kæra svokallaðar stjórnvaldsákvarðanir til æðra stjórnvalds til þess að fá þær felldar úr gildi eða þeim breytt. Sérstakar kæruheimildir er einnig að finna í lögum á sviði skattamála. Ákvarðanir undirstofnana eru því að jafnaði kæranlegar til ráðuneytisins nema lög kveði á um annað fyrirkomulag

Innheimta opinberra gjalda

Innheimta opinberra gjalda Innheimtumenn ríkissjóðs annast innheimtu skatta og gjalda hver í sínu umdæmi. Ríkisskattstjóri annast innheimtu á höfuðborgarsvæðinu en sýslumenn á landsbyggðinni. Upplýsingar um innheimtumál á vef Skattsins Stefnumótun Ríkisskattstjóri annast stefnumótun á sviði innheimtumála á landsvísu og hefur samræmingar- og eftirlitshlutverk gagnvart öðrum innheimtumönnum ríkissjóðs ásamt fleiri verkefnum á þessu sviði

Upplýsingaskiptasamningar

Upplýsingaskiptasamningar Upplýsingaskiptasamningar um fjárhagsmálefni Á árunum 2008-2015 voru gerðir samtals 44 tvíhliða upplýsingaskiptasamningar (e. Tax Information Exchange Agreements eða TIEA) við ríki sem skilgreind voru á þeim tíma sem lágskatta- eða bankaleyndarríki. Við samningsgerðina var stuðst við samningsfyrirmynd OECD en samningagerðin var í höndum norræns stýrihóps

Tvísköttunarsamningar

Tvísköttunarsamningar Með tvísköttun tekna og eigna er átt við álagningu skatts á sama skattstofn hjá sama skattaðila í tveimur ríkjum á sama tímabili. Markmið tvísköttunarsamninga er að koma í veg fyrir slíka tvísköttun á tekjur og eignir en jafnframt að vinna gegn skattasniðgöngu. Samningsfyrirmynd Íslands við gerð tvísköttunarsamninga er að mestu leyti sniðin eftir samningsfyrirmynd Efnahags- og framfarastofnunarinnar í París (OECD)

Aðstoðarsamningar á sviði skattamála

Aðstoðarsamningar á sviði skattamála Norðurlöndin hafa gert með sér samning um aðstoð á sviði skattamála sem lúta m. a. að gagnkvæmri aðstoð við öflun upplýsinga og innheimtu skatta

Alþjóðlegir skattasamningar

Alþjóðlegir skattasamningar Ísland er aðili að fjölda samninga á sviði skattamála. Fyrst ber að nefna tvísköttunarsamninga en að auki hafa verið undirritaðir upplýsingaskiptasamningar sem taka til mismunandi þátta. Þá hafa verið gerðir ýmsir aðstoðarsamningar á sviði skattamála

Innstæður o.fl.

Mynd/iStock Innstæður o. fl. Í kjölfar óstöðugleika á fjármálamarkaði haustið 2008 gripu íslensk stjórnvöld til aðgerða til að tryggja hagsmuni innstæðueiganda og stuðla að fjármálastöðugleika

Greiðslukerfi og greiðsluþjónusta

Greiðslukerfi og greiðsluþjónusta Aðeins lítill hluti greiðslumiðlunar á Íslandi fer fram í reiðufé þar sem notkun rafrænna greiðslumiðla er mjög útbreidd. Rafræn greiðslumiðlun er byggð á notkun greiðslu- og uppgjörskerfa sem gjarnan tengjast innbyrðis. Greiðslukerfi eru mikilvægur fjármálainnviður og öryggi þeirra mikilvægt til að tryggja fjármálastöðuleika

Fjárhagsleg afdrif fólks sem bjó eða starfaði í Grindavík

Fjárhagsleg afdrif fólks sem bjó eða starfaði í Grindavík Fjármála og efnahagsráðuneytið safnar mánaðarlegum upplýsingum um fjárhagsleg afdrif fólks sem hafði búsetu eða starf í Grindavík í október 2023 og veltu fyrirtækja í Grindavík. Upplýsingunum er safnað í þeim tilgangi að fylgjast með hvernig fólki sem orðið hefur fyrir beinum áhrifum af jarðhræringum og eldgosum við bæinn reiðir af í kjölfarið. Meðfylgjandi eru upplýsingar sem sýna stöðuna frá október 2023 og fram í maí 2024

Efnahagsleg áhrif Covid-19

Golli Efnahagsleg áhrif Covid-19 Á tímum heimsfaraldurs kórónuveiru var unnið að því að greina efnahagsleg áhrif farsóttarinnar á breiðum grundvelli og einnig leggja mat á valkosti í sóttvarnamálum út frá efnahagslegum sjónarmiðum. Lokaskýrsla fjármála- og efnahagsráðuneytisins um mótvægisaðgerðir stjórnvalda vegna heimsfaraldursins var birt í febrúar 2023. Mótvægisaðgerðir stjórnvalda vegna heimsfaraldurs kórónuveiru – lokaskýrsla

Gjaldeyrismál

Gjaldeyrismál Samkvæmt lögum um gjaldeyrismál, nr. 70/2021, er meginreglan sú að gjaldeyrisviðskipti, fjármagnshreyfingar á milli landa og greiðslur á milli landa skuli vera frjáls. Þó er heimilt að grípa til ráðstafana sem fela í sér undantekningar frá meginreglunni til þess að standa vörð um efnahagslegan stöðugleika eða fjármálastöðugleika

Samræmdir textar tvísköttunarsamninga og MLI

Samræmdir textar tvísköttunarsamninga og MLI Eftirfarandi textar sýna tvísköttunarsamninga með breytingum Marghliða samnings um breytingar á tvísköttunarsamningum til þess að koma í veg fyrir rýrnun skattstofna og tilfærslu hagnaðar (MLI). Þeir eru gerðir í samstarfi við viðkomanda ríki og hugsaðir til þess að skýra réttarstöðu skattgreiðenda og einfalda lestur samninganna. Fyrirvari: Samræmdu textarnir eru aðeins til leiðbeiningar

Reglur um farangurstryggingar

Reglur um farangurstryggingar Verði persónulegur farangur starfsmanns fyrir tjóni á ferðalagi á vegum ríkisins, skal skaðinn bættur af ríkinu í eftirfarandi tilvikum og með svofelldum reglum og takmörkunum: Tryggingin tekur til allra starfsmanna ríkisins, er þeir ferðast á vegum ríkisins og ríkisstofnunar. Einnig eru tryggðir aðrir aðilar, sem ferðast á vegum og á kostnað þessara aðila

Ársskýrsla ríkisfyrirtækja fyrir árið 2025

Ársskýrsla ríkisfyrirtækja fyrir árið 2025 hefur verið birt. Í skýrslunni er að finna upplýsingar um starfsemi fyrirtækjanna, árangur og afkomu sem og upplýsingar um stjórnir fyrirtækjanna.

Ársskýrsla ríkisfyrirtækja fyrir árið 2025

Ársskýrsla ríkisfyrirtækja fyrir árið 2025 hefur verið birt. Í skýrslunni er að finna upplýsingar um starfsemi fyrirtækjanna, árangur og afkomu sem og upplýsingar um stjórnir fyrirtækjanna.

Mál nr. 1/2026. Úrskurður kærunefndar útboðsmála.

Kærufrestur. Frávísun. Kröfu um málskostnað hafnað.

Mál nr. 35/2026. Ákvörðun kærunefndar útboðsmála.

Kröfu um afléttingu stöðvunar samningsgerðar hafnað.

Mál nr. 59/2025. Úrskurður kærunefndar útboðsmála.

Höfnun allra tilboða. Útboðsgögn. Tilboðsgögn. Ákvörðun felld úr gildi. Málskostnaður.

Mál nr. 58/2025. Úrskurður kærunefndar útboðsmála.

Höfnun allra tilboða. Útboðsgögn. Tilboðsgögn. Ákvörðun felld úr gildi. Málskostnaður.

Mál nr. 31/2026. Ákvörðun kærunefndar útboðsmála.

Sjálfkrafa stöðvun samningsgerðar.

Fundargerð fjármálastöðugleikaráðs 18. júní 2026

júlí 2026 / Fjármála- og efnahagsráðuneytið Fundargerð fjármálastöðugleikaráðs 18. júní 2026 Reykjavík, 18

Skilgreiningar og hugtök

Skilgreiningar og hugtök Lágmarksiðgjald: Iðgjald sem nemur a. m. k

Innleiðing gervigreindarlausnar þvert á ríkið

Þessa dagana er unnið að samræmdri innleiðingu gervigreindartóls Microsoft, Copilot, hjá ríkisstofnunum með það að markmiði að bæta opinbera þjónustu, efla starfsfólk, auka skilvirkni og styðja við ábyrga notkun gervigreindar í opinberri þjónustu.